Badania kontrolne

Opracowała: dr hab.n.med. Przemysława Jarosz-Chobot

Do najważniejszych badań kontrolnych należą m.in.:

• badanie poziomu hemoglobiny glikowanej (HbA1c) najlepiej co 2-3 miesiące
• badanie poziomu fruktozaminy
• cholesterol LDL i HDL oraz trójglicerydy (co najmniej raz w roku)
• kreatynina (raz w roku)
• mikroalbuminuria (raz w roku)

Co to jest hemoglobina glikowana (HbA1c)?

To wielkość, która określa ile hemoglobiny w czerwonych ciałkach krwi łączy się z glukozą (w procentach) i odzwierciedla średnią poziomów glukozy we krwi z ostatnich 2-3 miesięcy. HbA1c jest obecnie najlepszym znanym badaniem do monitorowania wyrównania poziomów glukozy w cukrzycy. Uwaga ! Coraz powszechniejsza metoda laboratoryjna uzyskania wyniku HbA1c jest pobieranie krwi z palca przy użyciu nakłuwacza.

Jakie powinienem mieć jej wartości?

Przyjmuje się, że ludzie bez cukrzycy mają poziom HbA1c do 5-6%. Dla Ciebie najlepsze wartości to HbA1c miedzy 6-7%. W czasie okresu dojrzewania wartości HbA1c mogą, ale nie zawsze (!) wzrosnąć do 9% ( głównie w wyniku działania hormonu wzrostu). Pamiętaj! Każdy wzrost średniej glikemii o około 35mg% podnosi HbA1c o 1%. Uwaga ! Jednakże, zawsze musisz sprawdzić jakie są wartości uznawane za normę w Twoim laboratorium. Staraj się wykonywać te badanie zawsze w tym samym laboratorium, aby Twoje wyniki były porównywalne. Także możesz się spotkać z oznaczaniem tylko HbA (a nie jej frakcji 1c) i wtedy jej wyniki są o1-2 wyższe od HbA1c.

Co to jest fruktozamina?

Jest to badanie mniej popularne, które także mówi o Twoich średnich poziomach glikemii, ale tylko z ostatnich 2-3 tygodni. W niektórych okolicznościach jest to przydatne oznaczenie.

Cholesterol i trójglicerydy, co to jest?

To wyznaczniki twojej gospodarki tłuszczami w organizmie. Dobre wyrównanie Twojej cukrzycy to zarazem prawidłowe wartości: cholesterolu całkowitego (< 180mg%) i jego frakcji HDL > 40mg% oraz trójglicerydów < 150mg%. Jeśli zdarzą się ich nieprawidłowe poziomy przy dobrym wyrównaniu cukrzycy Twój lekarz powie ci co dalej trzeba zrobić.

Co to jest mikroalbuminuria?

Jak wiesz, cukrzyca może prowadzić do uszkodzenia nerek i jednym z pierwszych objawów tego procesu jest utrata albumin z moczem, zwana mikroalbuminurią.

Jak się sprawdza, czy mam dodatnią lub ujemną mikroalbuminurię?

Są dwa sposoby. Jeden to ocena zabarwienia paska testowego (najczęściej używa się "Micral-Test") przez ciebie samego lub inną osobę np. pielęgniarkę. Drugi polega na pomiarze ilości albumin przez odpowiednie urządzenie w laboratorium w próbce moczu. Za dodatnią mikroalbuminurię uważa się dopiero pozytywne wynik w 2 z 3 próbek moczu, które są pobrane w ciągu 2 - 3 miesięcy. 

Opublikowano za zgodą prof. dr hab. Przemysławy Jarosz-Chobot